دوست خوبم روح الله احمدی در وبلاگش سؤالی رو مطرح کرد که فیس بوک چگونه پول در می آورد؟ من در این پست به دنبال پاسخگویی به این سؤال نیستم، چون جواب آن را دقیقاً نمی دونم، اما نحوه کار فیس بوک من رو به یاد مدل کسب و کار معروفی انداخت که فکر کردم گفتنش خالی از لطف نباشه. مدل Network Effect. این مدل مفهوم جالبی داره؛ هرچه تعداد کاربران یک کالا یا خدمت بیشتر باشد، استفاده از آن کالا یا خدمت برای دیگران مطلوبیت بیشتری پیدا می کند. شکل زیر به سادگی این مدل و مفهومش را در شبکه تلفن نشان می دهد. از ویژگیهای این مدل رشد بسیار سریع آن است.

Network_effect من فکر می کنم سایتهایی چون facebook، twitter، eBay بر مبنای همین مدل بنا شده و رشد کرده اند. این سایتها در واقع یک بستر ارتباطی برای مردم در زمینه های مورد نیاز و مورد علاقه شان فراهم می کنند و از حجم بالای تبادلات میان آنها سود می برند. اما فکر می کنم بیشترین درآمد آنها حاصل از فروش محتوای خام و یا حتی آنالیز شده پایگاه داده ای است حاوی اطلاعات مختلف از افراد و تمایلات و تعاملاتشان، به شرکتهایی که چنین اطلاعاتی برای توسعه محصول جدید و برای بازاریابی و فروششان بسیار مورد نیاز است و اگر خود بخواهند دست به تحقیق بزنند می بایست هزینه گزافتری بپردازند.

در مورد مدل اثر شبکه می توانید در ویکیپدیا مطالب بیشتری را مطالعه کنید.

پی نوشت: منبع درآمد دیگه این سایتها فکر کنم فروختن کدهایی باشه که به درد کسب و کارهای جانبیی می خوره که در این بستر می خواهند فعالیت کنند.